kuchnia czeska

Kuchnia czeska, czyli ciekawostki o czeskich potrawach

Stół zapełniony potrawami od babci, bogactwo smaków i tradycji to kilka głównych cech czeskiej kuchni, która ma bogatą historię i zwyczaje z nią związane. Na formowanie się czeskich dań wpływ miały zabory Austro – Węgier, a podczas drugiej wojny światowej połączenie ich ze Słowacją. To kraj podzielony na 3 regiony, każdy z nich charakteryzuje się innymi przyzwyczajeniami.

Tradycyjnymi potrawami czeskimi niezmiennie od lat, są zupy i knedle na drugie danie. Jeśli zastanawiasz się, co warto zjeść w Czechach, w tym artykule, na pewno znajdziesz odpowiedz!

Kuchnia czeska – jakie jest czeskie jedzenie?

Jedzenie w Czechach charakteryzuje się bogactwem smaków, każdy posiłek jest sycący i konkretny. Czesi kochają zupy, od rosołu zaczynając, na flaczkach kończąc. Dodatkowo do każdego posiłku serwowane są słynne czeskie knedle, które jedzą na słodko z owocami lub wytrawnie z kawałkami mięsa i gęstym sosem. Jedzenie w tym kraju składa się głównie z wieprzowiny, kapusty i sosów. Jest sycące i odżywcze, w niektórych aspektach może przypominać nam dania kuchni polskiej.

czeskie potrawy
Czeska zupa z kapustą i kiełbasą

Czeskie dania – ciekawostki

Czeskie alkohole są szanowane i uznawane za jedne z lepszych na świecie, to tyczy się głównie piw. W kraju jest około 200 firm piwowarskich, o przeróżnych nutach smakowych. Ciekawostką jest fakt, że Czesi używają w swojej kuchni małej ilości warzyw, to wszystko przez byłą sytuację polityczną kraju i kolektywizacją rolnictwa. Uprawiano tylko to, co było opłacalne, a wszystko za sprawą komunizmu. Mimo to kuchnia czeska ma też wiele innych perełek, słynie z produkcji wędlin i kiełbas, które swoją jakością dorównują tym polskim.

Podstawą każdego obiadu jest zupa, słynna zupa czosnkowa lub z flaczków. Jeśli chodzi o przyprawy, to na czeskim stole króluje kminek, dodawany w ogromnych ilościach do wszystkiego.

Czeskie potrawy, które koniecznie trzeba spróbować!

Tradycyjne potrawy czeskie najlepiej spróbować w małych miasteczkach, gdzie przygotowują je prawdziwi Czesi wedle starych, niezmienionych przepisów. Będąc w Pradze czy innych dużych metropoliach, warto kierować się w lokalne restauracje, knajpy prowadzone przez tutejszych szefów kuchni.

Lista dań, które trzeba spróbować, jest długa, dlatego najlepiej każdego dnia testować inny czeski przysmak, oczywiście nie zapominając o degustacjach piw.

Najsłynniejsze knedliczki czeskie z gulaszem

Podstawową zasadą kulinarną podczas zwiedzania Czech jest zjedzenie knedliczków, nie da się wyjechać z tego kraju bez ich spróbowania. Najpopularniejszą wersją są knedle czeskie z gulaszem. Przygotowanie całego dania nie jest zbyt trudne i warto go sobie odtworzyć w domu.

Knedle powstają z mąki, mleka, jaj i drożdży. Ważną zasadą jest dwukrotne wyrastanie ciasta i odpowiednie wyrobienie masy. Następnie najłatwiejszą częścią jest ich ugotowanie. Obok knedli istotną rolę odgrywa gęsty mięsny sos. Do przygotowania gulaszu wykorzystuje się mięso wieprzowe, ewentualnie dziczyznę. Cebulę smażymy na smalcu, kroimy mięso i na sam koniec dodajemy ulubione przyprawy. Tradycyjnym dodatkiem do dania jest kapusta zasmażana z cebulką, smalcem oraz kminkiem.

Kiedy te 3 elementy mamy gotowe, łączymy je w całość i możemy delektować się najsłynniejszym daniem kuchni czeskiej.

czeskie knedliki
Knedliczki z gulaszem

Svickova na śmietanie

Kolejną potrawą serwowanym w czasie obiadu w Czechach jest tak zwany rumsztyk w śmietanie. Danie tłuste z dużą ilością sosu i knedli. W nim ważną rolę odgrywa dobór odpowiedniego mięsa, poleca się wybierać część krzyżową lub biodrową wołowiny. Nadziewa się ją słoniną i długo dusi, aby mięso było soczyste. Przyprawia się kminkiem, liściem laurowym i solą. Idealnym dodatkiem do posiłku są oczywiście wszystkim znane knedle.

Ser smażony czeski

Czeskie danie obiadowe to też słynny smażony ser podawany z frytkami, surówką i sosem tatarskim. Potrawa wywodzi się z czasów Czechosłowacji i po dziś dzień jest popularne w obu państwach.

Panierowany ser to najczęściej gouda, edam lub ementaler, obtaczamy go w bułce tartej i smażymy na głębokim ogniu. To potrawa, którą każdy może własnoręcznie wykonać w zaciszu domowym.

co zjeść w czechach
Słynny czeski smażony ser

Zupa czosnkowa

Zupy to specjały Czechów, jedną z popularniejszych jest właśnie czosnkowa zupa. Idealna na przeziębienie, ale nie tylko. Jeśli dodamy do niej szynkę, ser i grzanki może być serwowana jako danie obiadowe. W swoim składzie oprócz ziemniaków i jajek ma od 2 do 3 główek czosnku na cały garnek. Podczas przygotowania zupy na początku Czesi gotują bulion a odpowiednio spreparowany czosnek, kładą na talerzu i dopiero wtedy zalewają to zagotowanym wywarem.

Morawski kapuśniak

Kolejnym popularnym czeskim daniem jest zupa z kapusty, czyli tak zwany morawski kapuśniak. Różni się on delikatnie od naszego polskiego kapuśniaku czy kwaśnicy, tajemniczym składnikiem jest kwaśna śmietana, która nadaje zupie oryginalnego smaku.

W swoim składzie potrwa ma również ziemniaki, kawałki kiełbasy, paprykę i zasmażkę. Danie jedli kiedyś drwale podczas prac w lesie, ta zupa była odpowiednikiem całego posiłku dwudaniowego.

Czeskie przysmaki – przekąski

Jedzenie w Czechach jest bardzo różnorodne, jako że kraj słynie z produkcji piwa, ważnym elementem w ich kuchni odgrywają przekąski i zagryzki do alkoholu. Wytrawne przysmaki czeskie to tłuste, samodzielnie wykonywane kiełbasy i wędliny podawane z serami wędzonymi lub pleśniowymi. Przekąski odgrywają istotną rolę w kuchni czeskiej, są zachętą dla gości do dalszego pobytu w domu i umilają czas spędzony podczas picia piwa.

Czeski Utopenec

Przekąska serwowana w słoikach w zalewie octowej, takie danie widzimy często na czeskich stołach w gospodach, gdzie ludzie siedzą z kuflem piwa. Utopenec to małe kiełbaski wieprzowe z kawałkami słoniny, nadziane piklami. Podawane są na zimno w occie, są ulubionym przysmakiem Czechów. Przypisano je nawet do listy tradycyjnych specjalności kraju.

Hermelin – ser marynowany

Najlepsze piwa są właśnie w Czechach, dlatego też ilość przekąsek jest w tym kraju tak rozbudowana. Hermelin to miękki ser z białą pleśnią, podobny do francuskiego camemberta. Marynowane z cebulką, zalany ziołową zalewą, która nadaje aromatyczny smak potrawie. Idealnie sprawdza się podczas długich wieczorów, jako zagryzka do gorzkich piw. Jest podawany w dwóch wariantach, jako cały krążek sera zalany oliwą lub przekrojony na pół z dużą ilością przypraw i czosnku. Sekretem kremowego sera jest jego leżakowanie w oleju przez kilka dni. Prawdziwi Czesi wiedzą, że najlepszy marynowany ser jest dopiero na czwarty dzień, kiedy swoje przeleżał w zalewie.

Najbardziej rozchwytywane czeskie słodycze

Czeska kuchnia to nie tylko sycące zupy i tłuste dania mięsne podawane z knedlami to też desery i słodycze, o których zdecydowanie warto powiedzieć więcej. Czeskie knedliczki mogą być serwowane również na słodko z owocami, polane roztopionym masłem lub posypane kruszonymi orzechami. Czesi uwielbiają różne wariacje naleśników czy aromatyczne pierniki. W dużych miastach na głównym rynku ochoczo sprzedaje się popularne wafle przekładane nadzieniem z:

  • czekolady,
  • karmelu,
  • orzechów.

Będąc w Pradze, napotkać można budki z Tradelnikami, czyli kołaczami z ciasta drożdżowego posypane dużą ilością cukru i cynamonu. Zachęcają przechodniów aromatycznym zapachem i nietypowym stożkowym wyglądem, do środka często są wkładane owoce lub bita śmietana. Czesi słyną z dobrych lokalnych słodyczy, które możemy również znaleźć w sklepach spożywczych.

czeskie desery
Trdelník czyli słynny polski kołacz

Czeskie desery, które chwytają za serca

Desery polane dużą ilością miodu i masła to kwintesencja czeskiej kuchni. Owocowe knedle, często serwowane z twarogiem i owocami, mogą być wykonane dwojako. Pierwsza wersja to knedle ziemniaczane, przyrządzane na wzór polskich pyz. Drugi rodzaj to mączne kluski z czerstwych bułek, które ścieramy na tarce, dodajemy do nich mąkę i drożdże. Masa musi wyrosnąć i następnie formujemy kulki, które gotujemy na wodzie. Czeskie knedle w wersji na słodko są polewane często gęstą śmietaną.

Kolejnym przysmakiem jest murzynek przekładany kilkoma warstwami czekoladowego kremu z dużą ilością cynamonu. Bublina to tradycyjny placek z owocami, wyglądem przypominający nasze naleśniki. Drożdżowe bułki tak zwane buchty serwowane są z makiem i owocami.

Jeśli jako turysta zastanawiasz się: co słodkiego zjeść w Czechach? Nie możesz pominąć deseru zwanego zemlovką. To tradycyjny deser składający się z namoczonego w mleku białego pieczywa, które następnie przekładamy startymi owocami i zapiekamy. Najczęściej Czesi do zemlovki wybierają twarde gruszki lub jabłka, które pod wpływem temperatury wypuszczają soki i idealni nawilżają ciasto. Danie jest szybkie i proste w wykonaniu, może być podawane na ciepło i jak i na zimno. Jeśli chcemy je przyrządzić w domu, potrzebować będziemy:

  • pół kilograma czerstwego pieczywa,
  • 3 jajka,
  • 3 szklanki mleka,
  • 6 jabłek lub gruszek,
  • 1 szklanka cukru,
  • rodzynki
  • cynamon do smaku,
  • tłuszcz do posmarowania blaszki.

Wykonanie również nie wymaga wielkiej filozofii, na początku kroimy pieczywo i je moczymy w mleku i jajkach. Rodzynki zalewamy gorącą wodą, a jabłka obieramy i ścieramy na tarce. Blaszkę smarujemy tłuszczem i wykładamy namoczonym chlebem, następnie posypujemy to cynamonem, cukrem i rodzynkami, na sam koniec dodając jabłka. Powtarzamy te czynności, aż nie zużyjemy wszystkich składników. Gotowy deser pieczemy w piekarniku przez około 15 minut.

Czeski alkohol, który warto kupić

Czesi słyną z różnego rodzaju trunków alkoholowych, mimo tego są krajem, który potrafi pić z umiarem. Spędzają długie godziny w gospodach i pubach, pijąc litry ich własnoręcznie wykonanych piw. Warto zaznaczyć, że ich piwa nie należą do tych najmocniejszych.

Warto powiedzieć trochę o najmocniejszym alkoholu, jaki znajdziemy w Czechach, czyli absynt. Trunek posiada aż 70% alkoholu i w dawnych czasach mówiono, że dzięki ziołowym do niego dodatkom ma działanie halucynacyjne. Teraz absynt kupimy w sklepach z pamiątkami o delikatniejszym składzie, jest on jednak pozbawiony działań halucynacyjnych.

Morawskie wina, to kolejny trunek, o którym warto więcej powiedzieć. W Borach na Morawskich możemy odnaleźć liczne winnice, po których warto zorganizować sobie wycieczkę. W okolicach Pragi również znajdziemy takiego typu miejsca, a degustacja win to kolejny ciekawy punkt takich wycieczek.

czeskie alkohole
Czesi znają się nie tylko na piwie 🙂

Czeskie alkohole to także rumy i likiery, najbardziej popularna Brozkova. Jeśli chodzi o smakowe trunki, to zdecydowanie przodują tu nalewki z owoców, niektóre mają nawet po 40%. Do tego grona zaliczyć możemy Slivovice czy Merunki, rozcieńcza się je oczywiście z jakimś napojem lub wodą dla zbicia intensywności alkoholu.

Ostatnim rodzajem alkoholu, o którym warto wspomnieć, są różnego rodzaju trunki z wyciągiem z marihuany, czyli Cannabis Beer. Znajdziemy je również w sklepach z pamiątkami lub specjalistycznych miejscach z alkoholami dla koneserów.

Najlepsze czeskie piwo

Odwiedzając Czechy, nie można nie spróbować ich piw, rodzajów jest powyżej 200 o różnych nutach smakowych. Wszystko zaczęło się w 1842 roku, kiedy to wypuszczono pierwszy nakład Pilsnera Urquell, który aktualnie jest jednym z najbardziej znanych piw dolnej fermentacji. Do grona piw popularnych na świecie pochodzących z Czech zaliczyć możemy również:

  • Budweisera,
  • Kozela,
  • Staropramena.

Czesi stosują jedną istotną zasadę picia piwa, czy innych alkoholi – muszą je zagryzać tłustym jedzeniem. Dlatego też w kuchni czeskiej nie brakuje różnego rodzaju przekąsek piwnych.

czeski alkohol
Pilsner Urquell w tradycyjnym kuflu

Popularne są piwa mieszane jasno – ciemne, dostaniemy je u lokalnych sprzedawców, najlepiej w gospodzie gdzie są warzone na miejscu.

Czeskie piwa charakteryzują się smakiem i jakością, nie bez powodu są eksportowane na inne kraje świata. Browar Staropramen pochodzi z 1896 roku z Pragi, to właśnie tu napijemy się oryginalnego ważonego na miejscu piwa. Ma intensywny chmielowy aromat, z wyczuwalną goryczką i nutą słodyczy.

Piwa produkowane w browarze Krusovice mają dużą renomę w Czechach i na świecie, jest aż 6 odmian tego piwa, znajdziemy go w każdym pubie i gospodzie. To ciemne piwo o delikatnym kawowym posmaku, idealnie komponuje się z mięsem.

Zlatopramen to piwo typu lager, wytarza się on z pomocą drożdży z dolnej fermentacji, które dodają mętny posmak. Ten rodzaj piwa jest mocno nagazowany, tworzy gęstą pianę i świetnie orzeźwia. Ma subtelny, lecz gorzkawy posmak.

Rodzajów piwa czeskiego jest niezliczona ilość, trudno byłoby opisać je wszystkie, ale to tylko świadczy o tym, że Czesi naprawdę znają się na warzeniu piwa.

Cena obiadu w Czechach

Kiedyś Czechy były uznawane, za bardzo tani kraj, w którym najemy się i napijemy, nie wydając fortuny, czy tak jest nadal? Wiadomo, że, ceny i kursy walut się co chwila zmieniają, aktualnie w Czechach posługujemy się Koroną Czeską, której kurs na ten dzień to 0,17 zł.

Duże znaczenie w takich sprawach ma miasto. Stolica, czyli Praga będzie miała zdecydowanie wyższe ceny jedzenia zwłaszcza w knajpach i pubach. Warto czytać poradniki konkretnych miejsc, przeglądać cenniki, aby nie dać się oszukać, szczególnie w mocno turystycznych miejscach.

Co warto zjeść w Czechach i czy ceny są adekwatne do jakości? Na to pytanie jest dość trudno jednoznacznie odpowiedzieć, ale bez dwóch zdań można powiedzieć, iż kuchnia czeska jest warta spróbowania i przetestowania. Ważny jest dobór odpowiedniego miejsca, małe przydrożne gospody mogą być strzałem w dziesiątkę. W tego typu miejscach popularne są zestawy obiadowe, składające się z zupy i dania drugiego. Ceny takiej oferty mogą się wahać od 85 do 100 Koron Czeskich. Wszystko zależy od miejsca i dania, na jakie się decydujemy.

Ceny oczywiście, że przystępniejsze niż w Polsce głównie ze względu na kurs walut. Będąc w Czechach, warto zakupić piwo i inne alkohole, które są zdecydowanie tańsze niż w Polsce.

Jako że Czesi są naszymi sąsiadami, warto wybrać się na kilkudniową wycieczkę, ważnym aspektem zwiedzania i poznawania kultury jest zdecydowanie kuchnia. Jeśli zastanawiacie się co zjeść w Czechach i czy w ogóle warto, odpowiedź może być tylko jedna zdecydowanie tak! Warto próbować nowych smaków, zainteresować się historią kraju, bo to właśnie ona znacząco wpłynęła na kształtowanie się całej kuchni i tradycji z nią związanych.